در عقد بیع، غبن فاحش خمس قیمت و بنا به فتاوی معتبر در مواردی عشر قیمت است و فراتر از این مشمول غبن افحش میشود و با شرط سقوط خیار غبن فاحش، غبن افحش ساقط نمیشود
تاریخ رای نهایی: ۱۳۹۳/۰۶/۲۴
شماره رای نهایی: ۹۳۰۹۹۷۰۹۰۹۱۰۰۱۶۲
رای دیوان عالی کشور
تصریح به خیار غبن در متن عقد منحصر به مرتبهی از آن است که به آن مقید شده است و در صورت تحقق بیش از آن خارج از شرط سقوط است. بهعلاوه در تمام مراتب غبن ملاک در هر مرتبه از آن عرف در زمان معامله و اوضاعواحوال حاکم بر آن است و آن با رسیدگی قضایی معلوم میشود در متن قرارداد عادی مورخ ۹/۱۲/۹۰ تصریح به سقوط غبن فاحش شده است. فرجامخواه مدعی است که غبن افحش است. مصداقی از غبن فاحش خمس قیمت و بنا به فتاوی معتبر بعضاً عشر قیمت صدق میکند. فرجامخواه برای اثبات ادعا به نظر کارشناس استناد کرده است که در آن نظر به تاریخ ۲۴/۱۲/۹۰ قیمت ملک مورد معامله ۲/۲۵۹/۴۰۰/۰۰۰ ریال تعیین گردیده که در صورت صحت آن غبن افحش به اعلی مراتبه است و آن را با اظهارنامه به اطلاع فرجامخوانده رسانده است. علیهذا دادگاه باید به صحتوسقم ادعای فرجامخواه و دلایل آن در مورد تحقق غبن افحش رسیدگی کند و در آن دستور مواد ۴۱۷ و ۴۱۸ و ۴۱۹ قانون مدنی و موازین فقهی را که مبین مواد فوقالذکر است مدنظر قرار دهد لذا رسیدگی ناقص است مستنداً به بند ۵ ماده ۳۷۱ و ماده ۳۹۶ قانون مدنی دادنامهی صادره به علت نقص رسیدگی نقض و رسیدگی بعدی با رعایت بندهای الف مواد ۴۰۱ و ۴۰۵ قانون مرقوم به دادگاه صادرکننده رأی تفویض میگردد.
رئیس شعبه ۳ دیوان عالی کشور ـ مستشار
غفارپورـ شاملو
برگرفته از تارنمای بانک داده آرا
